Articles
Upphaf umhverfisverndar
Til að forvitnast nánar um þessa merku konu er rétt að fara til baka í tíma.
Skordýraeitrið DDT (díklór-dífený l-tríklóretan) var fyrst búið til árið 1873 en það var ekki fyrr en mörgum áratugum síðar að Paul Müller uppgötvaði notagildi þess og fékk síðar nóbelsverðlaunin fyrir. Efnið DDT er öflugt skordýraeitur sem drepur margar tegundir skordýra og var aðallega notað til að koma í veg fyrir malaríu og aðra sjúkdóma sem smitast með skordýrum. Efnið þótti slíkt kraftaverkameðal að fólk var jafnvel aflúsað með því að baða það upp úr efninu.
Þegar skordýraeitrið DDT kom á markað fyrir almenning eftir seinni heimsstyrjöldina fóru bændur að nota efnið óspart. Fáir höfðu uppi nokkur varúðarorð en til var fólk sem hafði sínar efasemdir. Einn þeirra var Edwin Way Teale sem benti á að 90% skordýra hefðu góð áhrif á lífríkið og jafn öflugt skordýraeitur og DDT gæti hæglega komið lífríkinu úr jafnvægi og valdið miklum skaða. Rachel Carson hafði líka sínar efasemdir. Hún reyndi að fá birtar greinar um skaðsemi DDT í tímaritinu „Readers Digest“ en án árangurs.
Í lok sjötta áratugarins fékk Carson sent bréf frá manni sem furðaði sig á dauðum fuglum á akrinum fyrir utan heimili sitt eftir að flugvélar höfðu flogið yfir og dreift þar eiturefni. Carson tók málið upp að nýju og reyndi aftur að fá birtar greinar um DDT en varð ekki ágengt þrátt fyrir að vera þá metsöluhöfundur, en bók hennar „The Sea Around Us“ sat á metsölulista „The New York Times“ í 86 vikur. Carson átti mikið rannsóknarefni og ákvað því að skrifa bók um áhrif DDT á lífríkið. Hún hafði þó aðallega unnið við rannsóknir á sjávarlíffræði og taldi aðra færari til að skrifa um skaðleg áhrif DDT. Hún lét þó slag standa.
Bókin „Silent Spring“ (Raddir vorsins þagna) kom út árið 1962. Í bókinni gagnrýnir Carson óhóflega notkun skordýraeitursins því engin þekki í raun áhrif þess á lífríki og náttúru til lengri tíma. Hún útskýrir hvernig sterkustu skordýrin lifa eitrunina af sem verður til þess að grípa þarf til enn sterkara eiturs. Hún segir frá því hvernig þrávirk efni safnast upp í fæðukeðjunni, hlaðast upp í vefi og fitu manna og dýra, mest í stærstu lífverurnar efst í keðjunni. Í bókinni er því haldið fram að notkun DDT og annars skordýraeiturs í landbúnaði (parathion, heptachlor, malathion) geti valdið krabbameini og ógnað lífríkinu, sérstaklega fuglum.
Bókin vakti gríðarlega mikla athygli bæði meðal vísindamanna og almennings. Margir urðu þó til að gagnrýna skrif Carson og fór eiturefnaiðnaðurinn þar fremstur í flokki. Landbúnaðarráðuneytið og margir þingmenn gagnrýndu hana einnig og henni var hótað ótal lögsóknum. Carson undirstrikaði að hún væri ekki á móti notkun eiturefna í sjálfu sér heldur væri það gegndarlaus notkun sem hún gagnrýndi og notkun á efnum sem lítið væri vitað um. Andstæðingar hennar hikuðu ekki við að kalla hana móðursjúkan öfgasinna og var öllum brögðum beitt til að gera lítið úr henni sem vísindamanni. Er ljóst að kynferði hennar var einnig notað í þeim tilgangi og í „The Time“ var hún t.d. gagnrýnd sérstaklega fyrir að nota orð af tilfinningarlegum toga eins konum er jú víst gjarnan lagið.
Skilaboð Carson voru m.a. þau að manneskjan getur ekki haft fullkomna stjórn á náttúrunni og útrýmt þeim tegundum sem hún kann ekki við. Það verði allavega ekki gert án alvarlegra aukaverkana. Þessum skilaboðum kom hún á framfæri á yfirvegaðan og sannfærandi hátt og lét gagnrýnisraddir aldrei telja úr sér kjarkinn.
„Raddir vorsins þagna“ kom sem fyrr segir út í Bandaríkjunum árið 1962 og í íslenskri þýðingu árið 1965. Í ný legri enskri útgáfu skrifar Al Gore áhugaverðan inngang. Því miður er bókin ekki fáanleg á íslensku en vonandi mun einhver framtaksamur bókaútgefandi ganga í málið því þetta tímamótaverk á auðvitað að fást í íslenskum bókaverslunum.
10. may. 2008 13:59
Origin: Neytendasamtökin / Viðskiptablaðið
return
See related articles and Gree Pages here to the right
- The Community
Related articles:
The Community: Ecological [1269]
Green Pages:
Ecological [36]

E -
Sláið inn númer E-efnis eða upphaf heitis, veljið úr listanum og smellið á sækja.
Events calendar
| sun | mán | þri | mið | fim | fös | lau | |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 28 | 29 | 30 | 01 | 02 | 03 | 04 | may |
| 05 | 06 | 07 | 08 | 09 | 10 | 11 | may |
| 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | may |
| 19 | 20 | 21 | 22 | 23 | 24 | 25 | may |
| 26 | 27 | 28 | 29 | 30 | 31 | 01 | jun |
| 02 | 03 | 04 | 05 | 06 | 07 | 08 | jun |
| 09 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | jun |
| 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 | 22 | jun |
| 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 | 29 | jun |
| 30 | 01 | 02 | 03 | 04 | 05 | 06 | jul |
sunday 28. april
00:00 - 07:00
Sáðalmanak: Óhagstætt
See article: Sáðalmanak fyrir apríl 2013
00:01 - 23:59
Sáðalmanak: Birki, perur, lind, víðir, lífviður, einir, plómur og beyki
See article: Sáðalmanak fyrir sáningu trjáa og runna 2013
07:00 - 23:59
Sáðalmanak: Blað
See article: Sáðalmanak fyrir apríl 2013
monday 29. april
00:00 - 09:00
Sáðalmanak: Blað
See article: Sáðalmanak fyrir apríl 2013
10:00 - 23:59
Sáðalmanak: Ávextir
See article: Sáðalmanak fyrir apríl 2013
tuesday 30. april
00:00 - 05:00
Sáðalmanak: Ávextir
See article: Sáðalmanak fyrir apríl 2013
10:00 - 23:59
Sáðalmanak: Ávextir
See article: Sáðalmanak fyrir apríl 2013
wednesday 01. may
00:00 - 21:00
Sáðalmanak: Ávextir
See article: Sáðalmanak fyrir maí 2013
00:01 - 23:59
Sáðalmanak: Elri, eik, kirsuber, hestakastanía, ætikastanía, greni, lífviður, einir og beiki.
See article: Sáðalmanak fyrir sáningu trjáa og runna 2013
13:00
Græn ganga
See article: Boðað til grænnar göngu þann 1. maí
22:00 - 23:59
Sáðalmanak: Rót
See article: Sáðalmanak fyrir maí 2013
thursday 02. may
00:00 - 23:59
Sáðalmanak: Rót
See article: Sáðalmanak fyrir maí 2013
friday 03. may
00:00 - 11:00
Sáðalmanak: Rót
See article: Sáðalmanak fyrir maí 2013
12:00 - 23:59
Sáðalmanak: Blóm
See article: Sáðalmanak fyrir maí 2013
saturday 04. may
00:00 - 23:59
Sáðalmanak: Blóm
See article: Sáðalmanak fyrir maí 2013
sunday 05. may
00:00 - 08:00
Sáðalmanak: Blóm
See article: Sáðalmanak fyrir maí 2013
00:01 - 23:00
Sáðalmanak: Elri, lerki, lind, álmur, lífviður, einir, plómur og beyki
See article: Sáðalmanak fyrir sáningu trjáa og runna 2013
09:00 - 23:59
Sáðalmanak: Ávextir
See article: Sáðalmanak fyrir maí 2013
12:30
Fyrirlestur Bill McKibben
See article: Frá vitund til verka - Bill McKibben með fyrirlestur í Norræna húsinu
monday 06. may
00:00 - 01:00
Sáðalmanak: Ávextir
See article: Sáðalmanak fyrir maí 2013
02:00 - 17:00
Sáðalmanak: Blað
See article: Sáðalmanak fyrir maí 2013
18:00 - 23:59
Sáðalmanak: Ávextir
See article: Sáðalmanak fyrir maí 2013
23:59
Siðasti dagur til að skila inn umsókna til umhverfisstyrks frá Landsbankanum
See article: Samfélagssjóður Landsbankans auglýsir eftir umsóknum til umhverfisstyrkja
tuesday 07. may
00:00 - 10:00
Sáðalmanak: Ávextir
See article: Sáðalmanak fyrir maí 2013
11:00 - 23:59
Sáðalmanak: Blað
See article: Sáðalmanak fyrir maí 2013
13:00 - 17:00
Ferðamennska á háhitasvæðum
See article: Málþing um ferðamennsku á háhitasvæðum
wednesday 08. may
00:00 - 08:00
Sáðalmanak: Blað
See article: Sáðalmanak fyrir maí 2013
09:00 - 23:59
Sáðalmanak: Ávextir
See article: Sáðalmanak fyrir maí 2013
15:15
Hrafnaþing - Sveppir á Heimaey og Surtsey sumarið 2010
See article: Fræðsluerindi Hrafnaþings veturinn 2012-2013
thursday 09. may
00:00 - 06:00
Sáðalmanak: Ávextir
See article: Sáðalmanak fyrir maí 2013
11:00
Fræðslu- og gönguferðir í Krýsuvík
See article: Fræðslu- og gönguferðir í Krýsuvík á Uppstigningardag
friday 10. may
00:00 - 23:59
Sáðalmanak: Óhagstætt
See article: Sáðalmanak fyrir maí 2013
saturday 11. may
00:00 - 23:59
Sáðalmanak: Óhagstætt
See article: Sáðalmanak fyrir maí 2013
sunday 12. may
00:00 - 23:59
Sáðalmanak: Rót
See article: Sáðalmanak fyrir maí 2013
monday 13. may
01:00 - 02:00
Sáðalmanak: Rót
See article: Sáðalmanak fyrir maí 2013
04:00 - 23:59
Sáðalmanak: Blóm
See article: Sáðalmanak fyrir maí 2013
tuesday 14. may
00:00 - 23:59
Sáðalmanak: Blóm
See article: Sáðalmanak fyrir maí 2013
wednesday 15. may
00:00 - 16:00
Sáðalmanak: Blóm
See article: Sáðalmanak fyrir maí 2013
17:00 - 23:59
Sáðalmanak: Blað
See article: Sáðalmanak fyrir maí 2013
thursday 16. may
00:00 - 23:59
Sáðalmanak: Blað
See article: Sáðalmanak fyrir maí 2013
16:00 - 19:00
Matvæladagur á Austurlandi
See article: Matvæladagur á Austurlandi
friday 17. may
00:00 - 10:00
Sáðalmanak: Blað
See article: Sáðalmanak fyrir maí 2013
11:00 - 23:59
Sáðalmanak: Ávextir
See article: Sáðalmanak fyrir maí 2013
saturday 18. may
00:00 - 23:59
Sáðalmanak: Ávextir
See article: Sáðalmanak fyrir maí 2013
sunday 19. may
00:00 - 23:59
Sáðalmanak: Ávextir
See article: Sáðalmanak fyrir maí 2013
monday 20. may
00:00 - 04:00
Sáðalmanak: Ávextir
See article: Sáðalmanak fyrir maí 2013
05:00 - 23:59
Sáðalmanak: Rót
See article: Sáðalmanak fyrir maí 2013
tuesday 21. may
00:00 - 23:59
Sáðalmanak: Rót
See article: Sáðalmanak fyrir maí 2013
13:15 - 16:15
Málþing um Búrfellshraun
See article: Búrfellshraun - Málþing til minningar um Guðmund Kjartansson jarðfræðing
17:30
Undirbúningsfundur fyrir gönguna gegn Monsanto
See article: Göngum gegn Monsanto
wednesday 22. may
00:00 - 23:59
Sáðalmanak: Rót
See article: Sáðalmanak fyrir maí 2013
thursday 23. may
00:00 - 11:00
Sáðalmanak: Rót
See article: Sáðalmanak fyrir maí 2013
12:00 - 19:00
Sáðalmanak: Blóm
See article: Sáðalmanak fyrir maí 2013
19:00 - 23:59
Sáðalmanak: Óhagstætt
See article: Sáðalmanak fyrir maí 2013
friday 24. may
00:00 - 23:59
Sáðalmanak: Óhagstætt
See article: Sáðalmanak fyrir maí 2013
saturday 25. may
00:00 - 23:59
Sáðalmanak: Óhagstætt
See article: Sáðalmanak fyrir maí 2013
11:00 - 13:00
Kynning á ræktun mat- og kryddjurta
See article: Morgunn í matjurtagarði Grasagarðs Reykjavíkur
14:00
Aðalfundur SLN
See article: Aðalfundur Samtaka lífrænna neytenda
sunday 26. may
00:00 - 23:59
Sáðalmanak: Óhagstætt
See article: Sáðalmanak fyrir maí 2013
monday 27. may
00:00 - 13:00
Sáðalmanak: Ávextir
See article: Sáðalmanak fyrir maí 2013
13:00 - 19:00
Sáðalmanak: Óhagstætt
See article: Sáðalmanak fyrir maí 2013
19:00 - 23:59
Sáðalmanak: Ávextir
See article: Sáðalmanak fyrir maí 2013
tuesday 28. may
00:00 - 18:00
Sáðalmanak: Ávextir
See article: Sáðalmanak fyrir maí 2013
18:00 - 23:59
Sáðalmanak: Óhagstætt
See article: Sáðalmanak fyrir maí 2013
wednesday 29. may
00:00 - 23:59
Sáðalmanak: Rót
See article: Sáðalmanak fyrir maí 2013
thursday 30. may
00:00 - 17:00
Sáðalmanak: Rót
See article: Sáðalmanak fyrir maí 2013
18:00 - 23:59
Sáðalmanak: Blóm
See article: Sáðalmanak fyrir maí 2013
friday 31. may
00:00 - 23:59
Sáðalmanak: Blóm
See article: Sáðalmanak fyrir maí 2013
23:59
Síðasti dagur til að senda inn tillögu á Nordic Art Insight
See article: Listasamkeppni um sjálfbæra neyslu - Nordic Art Insight
friday 07. june
00:01 - 23:59
Sáðalmanak: Elri, lerki, lind og álmur
See article: Sáðalmanak fyrir sáningu trjáa og runna 2013
tuesday 11. june
00:01 - 23:59
Sáðalmanak: Birki, perur, lind og víðir
See article: Sáðalmanak fyrir sáningu trjáa og runna 2013
tuesday 02. july
00:01 - 23:59
Sáðalmanak: Askur, sedrusviður, greni, fura og heslihnetur
See article: Sáðalmanak fyrir sáningu trjáa og runna 2013

Færð og aðstæður
Vegir á Suðurlandi eru greiðfærir.Hálkublettir eru á Holtavörðuheiði og skafrenningur.
Hálkublettir eru fáeinum heiðum og hálsum á Vestfjörðum. Opið er norður í Árneshrepp.
Vegir eru auðir á Norðurlandi austur fyrir Eyjafjörð en á Norðausturlandi er nokkur hálka á köflum og sumstaðar snjóþekja.
Á Austurlandi er snjóþekja á Öxi en víðast eru þó aðeins hálkublettir eða alveg autt.
Borgarfjarðarbrú
Vegna vinnu við brúargólf Borgarfjarðarbrúar er umferð stýrt með ljósum. Búast má við töfum ef umferð er mikil. Jafnframt er verið að breikka þverun (uppfyllingu) beggja vegna brúarinnar. Hraði er tekinn niður og vegfarendur þurfa að gæta varúðar. Áætlað er að vinnan standi til 15. júní.Vegaskemmdir á Þverárfjallsvegi
Á Þverárfjalli, vegi númer 744, er vegur mjög ósléttur og hraði því tekinn niður í 70 km/klst. Ásþungi er takmarkaður við tíu tonn.Þungatakmarkanir
Þungatakmarkanir eru á fáeinum vegum, nánari upplýsingar er hægt að fá í síma 1777 eða á vegagerdin.isHreindýr á Austur- og Suðausturlandi
Vegagerðin og Náttúrustofa Austurlands biðja vegfarendur að vera vakandi fyrir hugsanlegri umferð hreindýra við vegi á Austur- og Suðausturlandi.Sjá staðsetningu hreindýra hér.
Upplýsingar birtar með fyrirvara um heimild og tæknilegt aðgengi að upplýsingum
Heimild: Vegagerðin
Recent comments
Þarf brokkoli einhverja sérstaka næringu þegar það er komið út í beð og þá hvað ...
Hildur María 21. 05. 2013 18:59:
Er auðvelt að fá grænkál upp af fræjum eða er best að kaupa plönturnar tilbúnar? ...
Hildur María 21. 05. 2013 18:53:
Sæll Jóhannes. Umhverfisverndarsinnar erum við öll sem látum okkur umhverfið varða í verki. Ætli nokkur ...
Guðrún Tryggvadóttir 6. 05. 2013 15:13:
Í Grímsey eru keyrðar disilvélar til raforkuframleiðslu. Orka sem slíkar vélar skila frá sér er ...
Jóhannes Gíslason 5. 05. 2013 18:38:
Breytt hefur verið um fundarstað vegna mikils áhuga á fyrirlestrinum og verður hann nú haldinn ...
Guðrún Tryggvadóttir 4. 05. 2013 22:09:
Fulltrúar framboða til Alþingiskosninga mætast í sjónvarpssal og ræða umhveris- og auðlindamál núna nú kl. ...
Guðrún Tryggvadóttir 16. 04. 2013 19:33:
Vill nýtt mat vegna Bjarnarflagsvirkjunar http://www.ruv.is/frett/vill-nytt-mat-vegna-bjarnarflagsvirkjunar
Ruv.is 16. 04. 2013 14:09:
Sæll Daði. Skrifaðu sorphirda@reykjavik.is til að fá svar við þessu.
Guðrún Tryggvadóttir 21. 03. 2013 08:51:
Fréttir frá:
Landvernd
Meira...
Meira...
Meira...
Meira...
Meira...
Náttúruverndarsamtök Íslands
Meira...
Meira...
Meira...
Meira...
Meira...
Framtíðarlandið
Meira...
Meira...
Meira...
Meira...
Meira...
Loftslag.is
Meira...
Meira...
Meira...
Meira...
Meira...
Náttúrufræðistofnun
Meira...
Meira...
Meira...
Meira...
Meira...
Umhverfis- og auðlindaráðuneytinu
Meira...
Meira...
Meira...
Meira...
Meira...
Umhverfisstofnun
Meira...
Meira...
Meira...
Meira...
Meira...
Sorpu
Meira...
Meira...
Meira...
Meira...
Meira...
2020 Stefán Gíslason
Meira...
Meira...
Meira...
Meira...
Meira...
Sólheimum
Meira...
Meira...
Meira...
Meira...
Meira...
Skógræktarfélag Íslands
Meira...
Meira...
Meira...
Meira...
Meira...
Samtökum lífrænna neytenda
Meira...
Meira...
Meira...
Meira...
Meira...
Saving Iceland enska
Meira...
Meira...
Meira...
Meira...
Meira...
Saving Iceland íslenska
Meira...
Meira...
Meira...
Meira...
Meira...
RSS feed from Nature.is is availble at feed://natturan.is/feeds/


Náttúran.is á Facebook.




