Nature.is

Brot úr ræktunarsögunni

Ólafs sögu helga segir frá því að Knútur Danakonungur situr í York á Englandi og vill kalla til erfða í Noregi. Þegar Ólafi berast þær fregnir mælir hann þunglega: „Nú kallar hann til ættleifðar minnar í hendur mér. Kunna skyldi hann hóf að um ágirni sína. Eða mun hann einn ætla að ráða fyrir öllum Norðurlöndum? Eða mun hann einn ætla að eta kál allt af Englandi?“ Þegar Knútur fregnir þetta svarar hann: „Eigi getur Ólafur konungur rétt, ef hann ætlar, að eg mynda einn vilja eta kál allt á Englandi. Eg munda vilja heldur, að hann fyndi það, að mér býr fleira innan rifja en kál eitt, því að héðan skulu honum köld ráð koma undan hverju rifi.“

Hafi menn talið á þessum tíma að Rómverjar hafi flutt kálið til Bretlandseyja er þá hugsanlegt að Ólafur sé að vísa til þess og segja við Knút – Rómverjum tókst aldrei að sigra allt Bretland og nú skalt þú vera maður til að gera það, kallinn minn, áður en þú ferð að ybbast upp á mig og heimta Noreg. En það fór þó þannig að Ólafur féll á Stiklastöðum og með honum Þormóður Kolbrúnarskáld. En Knútur eignaði sér Noreg án þess þó að ná yfirráðum yfir nema yfir hluta Englands.

Það er ekki útilokað að Keltar hafi kunnað til ræktunar og innfært hana á Bretlandseyjar. Athyglisverð fornleifarannsókn, sem gerð var á gróðurleifum báðum megin við 550 km langan múr við borgina Limes sem í 500 ár skildi að grannana, Rómverja fyrir sunnan og Germani fyrir norðan, bendir þó til hins gagnstæða. Niðurstaða rannsóknarinnar var sú að Germanir lærðu á þessum fimm öldum nánast ekkert af ræktunarmenningu Rómverja og verslun var svo til engin yfir múrinn. Rómverjamegin voru miklir akrar og jurtalendur og þar fundust í brunnum fræ 15 ávaxta- og 16 krydd- og græðijurta. Norðanmegin fannst aðeins smávegis af emmer, sem er frumstæð korntegund, bygg en ekkert af dinkel, þeirri korntegund sem Rómverjar lögðu mest kapp á að rækta.

Rómverjar komu með járnplóga til Bretlandseyja og rækuðu þar bæði rúg og hafra. Síðan reistu þeir annan múr, sem kenndur var við Hadrian keisara, þvert yfir England, þar sem það er mjóst, til að halda Skotum frá sér.

Vestfirskar aðventukrásir

Félagið Matur-saga-menning verður með kynningu á þjóðlegum vestfirskum matarhefðum í Víkinni, sjóminjasafninu að Grandagarði 8 í Reykjavík, fimmtudaginn 22. nóvember 2012 frá kl. 20:00-22:00.

Vestfirðingarnir Halldór Hermannsson skipstjóri á Ísafirði flytur erindi um vestfirska skötu. Halldór hefur verið ötull í að kynna skötuhefð í gegnum tíðina. Kolbrún Ösp Guðrúnardóttir úr Stykkishólmi fjallar um vestfirskar hveitikökur, sem hún fékk í sveitinni hjá ömmu sinni á Ingjaldssandi og hafa þær lengi verið ómissandi hluti af jólunum. Kolbrún hefur selt í Jólaþorpinu í Hafnarfirði við góðar undirtektir. Þá mun Guðrún Pálsdóttir Flateyri flytja erindi um vestfirskan harðfisk. Hún hefur áralanga reynslu af harðfiskverkun og rekur ásamt fjölskyldu sinni EG Harðfiskverkun á Flateyri.

Enginn aðgangseyrir og allir eru velkomnir meðan húsrúm leyfir. Heitt verður á könnunni.

Félagið Matur-saga-menning

Allt er það gott sem af korni kemur - Endurreisn kornræktar á Íslandi

Félagið Matur- Saga- Menning býður til fundar um kornrækt og kornneyslu fyrr og nú. Kornrækt hefur aukist á Íslandi og margar nýjungar komið fram. Fundurinn verður haldinn fimmtudaginn 23. febrúar kl. 20:00 - 22:00 í Matvís, Stórhöfða 31 110 Rvk, aðkoma að neðanverðu við húsið.

Framsögumenn eru:

Allir velkomnir meðan húsrúm leyfir; ókeypis aðgangur.

Sjá nánar um félagið Matur- saga-menning á matarsetur.is.
Sjá viðburðinn á Facebook.

Ljósmynd: Bygg frá Þorvaldseyri, Guðrún A. Tryggvadóttir.

Völuspá matarleikhús - heimsfrumsýning í Norræna húsinu

Völuspá - A Nordic Food Experience er samstarfsverkefni leikhússins Republique í Kaupmannahöfn, Norræna hússins og DILL veitingastaðar og byggist bæði á ævafornum textum Völuspár og norrænni matarmenningu. Sýningin er ferðalag um heima skilningarvitanna þar sem mæri hefðbundinnar leiksýningar og máltíðar eru könnuð og þeim ögrað. Um er að ræða einstaka sýningu þar sem öll skilningarvitin spila saman, sjón, heyrn og tilfinning og svo auðvitað bragð og ilman, í nýrri og einstakri túlkun á spádómi völvunnar. Sýningin er sett upp sem ferðalag um fagra byggingu Alvars Aaltos og nánasta umhverfi hennar, hvert rými fyrir sig táknar hluta textans og réttir sýningarinnar draga þá merkingu sérstaklega fram. Maturinn í sýningunni er skipulagður af danska matreiðslumeistaranum Mette Sia Martinussen, sem hefur m.a. slegið í gegn með Madeleines Madteater í Kaupmannahöfn, og matreiðslumeistara Dill, Gunnari Karli Gíslasyni.

Að verkinu standa:

Hugmynd og sjónrænt efni: Dorte Holbek, Mette Sia Martinussen, Alette Scavenius, Martin Tulinius
Leikstjóri: Martin Tulinius
Hönnun sviðsmyndar: Dorte Holbek
Matreiðslumenn: Mette Sia Martinussen, Gunnar Karl Gíslason
Leikritahöfundur: Alette Scavenius

Verkið verður flutt dagana 23. október til 2. nóvember 2011 og er einkum ætlað fullorðnum. 24 áhorfendur geta að hámarki tekið þátt í hverri sýningu. Verkið Völuspá - A Nordic Food-Expedition er hugsað sem sýning í algjörum sérflokki, bæði hvað varðar mat og drykk og skurðpunkt máltíðar og leikhúss.

Miðar eru seldir á www.midi.is

FRESH sýnd í Manni lifandi í kvöld

Hefur þú séð Food Inc.? Heldur þú að það séu draumórar að hugsa sér öðruvisi landbúnað og matvælaframleiðslu? FRESH, tekur við þar sem Food Inc. sleppir og sýnir okkur að það er hægt að breyta hlutunum og það er þegar byrjað á því. Myndin leitar fanga í bókinni Omnivore's Dilemma eftir Michael Pollan, en hann hefur bent á margar nýjar leiðir út úr verksmiðjubúskapnum en hann kemur einnig fram í myndinni.

Myndin er í alla staði indæl og fróðleg, og hún setur fram spurningarnar sem krefjast svara.

FRESH verður sýnd í stóra salnum, hjá Manni Lífandi v/Borgartún í dag, mánudaginn 6. júní kl. 20:00.
Aðgangur ókeypis og allir eru velkomnir!

Athugið að hægt er að láta vita af komu sinni á viðburðar- Facebooksíðu um kvikmyndasýninguna.