Nature.is

Söfnun og meðferð brenninetlu

Brenninetla (stórnetla og smánetla) [Urtica dioica og Urtica urens]

Lýsing: Stöngullinn uppréttur, ferstrendur. Blöðin langydd, hvassagtennt. Blómhnoðun í greinóttum öxum, hangandi. Vex sem illgresi kringum bæi. Smánetlan er minni, vex í fjörum og görðum og hefur minni kringlóttari blöð.

Árstími: Best nýsprottin.

Tínsla: Skorin eða slegin með ljá. Nauðsynlegt að nota hanska.

Meðferð: Þessum tveimur tegundum verður að halda hvorri fyrir sig, en báðar eru notaðar, smánetlan þó meira. Þurrkuð.

Ljósmynd: Brenninetla, Guðrún Tryggvadóttir ©Náttúran.is.

Söfnun og meðferð maríustakks

Maríustakkur [Alchemilla vulgaris]

Lýsing: Blöðin handstrengjótt og sepótt, blómin græn eða gulgræn á grönnum blómleggjum. Hæð 15-40 cm. Algengt um allt land.

Árstími: Júní-júlí.

Tínsla: Skerist 5-10 cm frá rót.

Meðferð: Þurrkun.

Ljósmynd: Þurrkaður maríustakkur, Guðrún Tryggvadóttir ©Náttúran.is.

Söfnun og meðferð sortulyngs

Sortulyng [Arctostaphylos uva-ursi]

Lýsing: Sígrænn jarðlægur runni með þykkum gljáandi blöðum. Blöðin eru öfugegglaga og heilrennd. Blómin fá saman á greinaendum. Algeng um allt land í kjarri og mólendi.

Árstími: Sortulyng er hægt að taka næstum allt árið er best að taka það yfir sumarmánuðina, júní-ágúst.

Tínsla: Klippið fremsta hluta nýrra greina með ungum blöðum.

Meðferð: Þarf langan tíma í þurrkun, þar sem lyngið heldur raka mjög lengi. Þolir að þorna í sólskini, þótt það sé ekki talið æskilegt.

Ljósmynd: Sortulyng, Guðrún Tryggvadóttir ©Náttúran.is.

Dagur hinna villtu blóma 2013

Dagur hinna villtu blóma verður næst haldinn sunnudaginn 16. júní árið 2013. Þann dag gefst fólki víðs vegar um landið kostur á að fara í tveggja tíma gönguferð um nágrenni sitt án endurgjalds, og fá leiðsögn um algengustu plöntur sem þar vaxa.

Árið 2013 verður boðið upp á plöntuskoðunarferðir sem hér segir:

1. Reykjavík - Viðey. Mæting í Viðey kl. 12:30. Þátttaka í göngunni er ókeypis, en gestir þurfa að greiða ferjutoll til að komast þangað (fullorðnir: 1000 kr. og börn 7-15 ára: 500 kr.). Brottför til Viðeyjar frá gömlu höfninni kl. 12 og Skarfabakka kl. 12:15. Leiðsögn: Hjörtur Þorbjörnsson.
2. Borgarnes. Mæting kl. 10:00 við fólkvanginn Einkunnir, vestast í landi Hamars við Borgarnes. Leiðsögn: Guðrún Bjarnadóttir og Hilmar Már Arason.
3. Hvanneyri. Mæting kl. 14:00 við kirkjuna á Hvanneyri. Leiðsögn: Björn Þorsteinsson.
4. Skorradalur. Mæting kl. 16:00 við Markeyri milli Háafells og Stálpastaða, norðan við Skorradalsvatn innanvert. Skoðaður verður gróður innan og utan skógræktargirðingar og könnuð áhrif sauð-fjárbeitar á gróðurfar. Leiðsögn: Þorvaldur Örn Árnason, Ragnheiður Elísabet Jónsdóttir og Jóhanna Berghild Hergeirsdóttir. Boðið er upp á jurtate, tínt á staðnum.
5. Ólafsdalur við Gilsfjörð. Mæting kl. 14:00 við gamla landbúnaðar-skólann í Ólafsdal. Genginn verður hringur um svæðið, að grunni gamla tóvinnuskólans, meðfram ánni og aftur heim í Ólafsdal. Leiðsögn: Halla Steinólfsdóttir.
6. Látrabjarg - Vesturbyggð. Mæting við vitann á Bjargtöngum kl. 14:00. Gengið verður um brúnir Látrabjargs og til baka um Seljadal sem hefur að geyma fjölbreyttari flóru og merkar mannvistaleifar. Fremur auðveld ganga sem tekur um 2 klst. Leiðsögn: Hákon Ásgeirsson landvörður.
7. Ísafjörður. Mæting við Melrakkasetrið í Súðavík kl. 11:00. Leiðsögn: Kristjana Einarsdóttir og Cristian Gallo.
8. Hólmavík. Mæting við sundlaugina á Hólmavík kl. 11:00. Áætlað er að ganga meðfram sjó við Hólmavík. Leiðsögn: Hafdís Sturlaugsdóttir.
9. Siglufjörður. Mæting kl. 10:00 innst í Hólsdal þar sem vegurinn endar að vestanverðu. Gengið verður þaðan inn í tunguna milli Selár og Blekkilsár. Sterkir skór eða stígvél æskileg, því ganga þarf yfir snjó. Gróður snjódældanna skoðaður, að svo miklu leyti sem hann er kominn undan snjó. Leiðsögn: Hörður Kristinsson.
10. Akureyri, Krossanesborgir. Mæting kl. 11:00 við bílastæðið norðan við BYKO. Leiðbeinendur: Hjördís Haraldsdóttir og Sesselja Ingólfs-dóttir.
11. Ásbyrgi. Mæting kl. 14:00 við Gljúfrastofu. Leiðsögn: Árni Björn Árnason landvörður.
12. Neskaupstaður. Mæting kl. 10:00 á bílastæðinu við fólkvanginn. Gengið verður út í fólkvang Neskaupstaðar um Haga, Urðir og upp í Skálasnið. Gangan tekur um 1½ til 2 tíma. Leiðsögn: Erlín Emma Jóhannsdóttir og Gerður Guðmundsdóttir.
13. Fáskrúðsfjörður. Mæting kl. 10:00 við Selá rétt fyrir utan Eyri á suðurströnd Fáskrúðsfjarðar. Gengið verður upp með Selánni í samstarfi við Göngufélag Suðurfjarða. Leiðsögn: Líneik Sævarsdóttir.
14. Skaftafell. Mæting kl. 11:00 við Skaftafellsstofu. Leiðsögn: Hrafnhildur Ævarsdóttir, landvörður.

Flóruvinir standa fyrir degi hinna villtu blóma, og veita leiðsögn sem sjálfboðaliðar. Ýmsar stofnanir hafa stutt og staðið  með flóruvinum að þessum degi á hverjum stað fyrir sig undanfarin ár, meðal annarra Grasagarðurinn í Laugardal, Ferðafélag Íslands, Ferðafélagið Útivist, Hólaskóli, Landbúnaðarháskóli Íslands, Náttúrufræðistofa Kópavogs, Náttúrusetrið á Húsabakka,  Náttúrufræðistofnun Íslands, Náttúru-fræðistofur landshlutanna og Umhverfisstofnun.

Söfnun og meðferð aðalbláberjalyngs

Aðalbláberjalyng [Vaccinium myrtillus]

Lýsing: Sumargrænn smárunni með ljósgrænum hvassstrendum greinum. Blöðin smásagtennt, ljósgræn, þunn og egglaga. Finnst aðallega á skjólgóðum stöðum í skóglendi, móum og hlíðarbollum þar sem snjóþyngst er. Síst á Suðurlandi.

Árstími: Júní

Tínsla: Takist með skærum eða stuttum hníf, einungis yngstu sprotar.

Meðferð: Þurrkað.

Ljósmynd: Aðalbláberjalyng, Guðrún Tryggvadóttir ©Náttúran.is.